Síðari Makkabeabók 14Krans-útgáfa

Síðari Makkabeabók 14

En eftir þriggja ára bil skildu Júdas og þeir, sem með honum voru, að Demetríus Selevkusson væri kominn upp með miklu liði og flota um höfnina í Trípólis á staði, sem hentuðu ætlun hans,

og hefði gjörst herra landanna gegn Antíokkusi og Lýsíasi hershöfðingja hans.

Nú kom Alkímus nokkur, sem hafði verið æðsti prestur en hafði af ásettu ráði saurgað sig á tíma umgengninnar við heiðingjana, og sá, að honum var ekkert öryggi búið né aðgangur að altarinu,

til Demetríusar konungs á hundraðasta og fimmtugasta ári og færði honum gullkórónu og pálma og auk þessa nokkrar greinar, sem virtust musterinu tilheyra. Og þann dag þagði hann að vísu.

En er hann hafði fengið hentugan tíma til að efla brjálæði sitt og var kallaður til ráðs af Demetríusi og spurður, á hvað Gyðingar reiddu sig og hver ráð þeirra væru,

svaraði hann því: „Þeir meðal Gyðinga, sem Assídear kallast, hverra foringi Júdas Makkabeus er, ala á styrjöldum og vekja uppþot og vilja eigi leyfa ríkinu að vera í friði.

Því að eg er og sviptur dýrð forfeðra minna — eg á við æðsta prestsdóminn — og er nú hingað kominn,

í fyrsta lagi sannlega af trúfesti við hagsmuni konungsins, en í öðru lagi og til að sjá fyrir gagni landa minna; því að öll þjóð vor líður mikið af illri framgöngu þessara manna.

Fyrir því, konungur, þar sem þú veist alt þetta, ber umhyggju, eg bið þig, bæði fyrir landinu og fyrir þjóð vorri samkvæmt mannúð þinni, sem öllum mönnum er kunn.

Því að meðan Júdas lifir, er ógjörlegt, að ríkið sé í ró.“

Nú er þessi maður hafði þetta mælt, æstu og hinir vinir konungsins, sem óvinir Júdasar voru, Demetríus gegn honum.

Og þegar sendi hann Nikanor, foringja fílanna, sem landstjóra til Júdeu

og fól honum að handtaka Júdas sjálfan og tvístra öllum þeim, sem með honum voru, og að gjöra Alkímus að æðsta presti hins mikla musteris.

Þá komu heiðingjarnir, sem flúið höfðu úr Júdeu undan Júdasi, hópum saman til Nikanors og hugðu, að eymd og ógæfa Gyðinga væri velferð þeirra eigin mála.

Nú er Gyðingar heyrðu um komu Nikanors og að þjóðirnar væru saman komnar gegn þeim, létu þeir mold á höfuð sér og báðu hann, sem valdi lýð sinn til að varðveita hann að eilífu og sem verndaði hlut sinn með augljósum táknum.

Þá fóru þeir þegar að boði foringja síns frá þeim stað, þar sem þeir voru, og héldu til bæjarins Dessá til móts við þá.

Nú hafði Símon, bróðir Júdasar, tekist á við Nikanor, en varð skelfdur við hina skyndilegu komu mótstöðumannanna.

Engu að síður óttaðist Nikanor að reyna málið með sverði, er hann heyrði um hreysti félaga Júdasar og hið mikla hugrekki, sem þeir börðust með fyrir land sitt.

Fyrir því sendi hann Pósídóníus og Þeódótíus og Mattías á undan til að bjóða og taka við hægri höndum.

Og er ráðgast hafði verið um þetta og foringinn hafði gjört fjöldanum það kunnugt, voru þeir allir á einu máli um að ganga að sáttmálum.

Þeir ákváðu því dag, sem þeir mættu ræðast við í einrúmi; og sæti voru borin út og sett hverjum.

En Júdas bauð mönnum að vera reiðubúnir á hentugum stöðum, ef svo kynni að fara, að óvinirnir hefðu skyndilega eitthvað ilt í frammi; og þannig áttu þeir ánægjulegan fund.

Og Nikanor dvaldist í Jerúsalem og gjörði ekkert rangt, heldur sendi burt hjarðir þess fjölda, sem saman hafði safnast.

Og Júdas var honum ávallt kær af hjarta, og hann var manninum vel til vina.

Og hann bað hann að kvænast og eignast börn. Hann kvæntist því; hann lifði í ró, og þeir lifðu saman.

En Alkímus sá kærleikann, sem þeir báru hvor til annars, og sáttmálana, og hann kom til Demetríusar og sagði honum, að Nikanor hefði gengið að hagsmunum útlendinga, því að hann ætlaði að gjöra Júdas, sem væri svikari við ríkið, að eftirmanni sínum.

Þá reiddist konungurinn og var æstur af hinum óguðlegu ákærum þessa manns og ritaði Nikanor og kunngjörði, að hann væri mjög óánægður með vináttusáttmálann og að hann byði honum engu að síður að senda Makkabeus sem fanga í mesta flýti til Antíokkíu.

Er þetta varð kunnugt, varð Nikanor skelfdur og tók það nærri sér, að hann skyldi ógilda þau ákvæði, sem um hafði verið samið, þar sem hann hafði ekkert rangt hlotið af manninum.

En af því að hann gat eigi risið gegn konunginum, beið hann færis til að hlýða boðunum.

En er Makkabeus skynjaði, að Nikanor var honum harðari og að hann hegðaði sér grófari hætti, þegar þeir hittust að venju, og skildi, að þessi grófa framkoma stafaði eigi af góðu, safnaði hann saman fáeinum manna sinna og faldi sig fyrir Nikanor.

En er hann fann sig svo greinilega leikinn af manninum, kom hann til hins mikla og heilaga musteris og bauð prestunum, sem voru að færa hinar venjulegu fórnir, að selja sér manninn.

Og er þeir sóru honum, að þeir vissu eigi, hvar sá maður væri, sem hann leitaði, rétti hann út hönd sína að musterinu

og sór og sagði: „Nema þér seljið mér Júdas sem fanga, mun eg jafna þetta musteri Guðs við jörðu og brjóta niður altarið, og eg mun vígja þetta musteri Bakkusi.“

Og er hann hafði þetta mælt, fór hann burt. En prestarnir réttu hendur sínar til himins og ákölluðu hann, sem ávallt var verndari þjóðar þeirra, og sögðu á þessa leið:

„Þú, Drottinn allra hluta, sem einskis þarfnast, þóknaðist það, að musteri bústaðar þíns væri meðal vor.

Fyrir því nú, Drottinn, hinn heilagi allra heilagra, varðveit þetta hús óflekkað að eilífu, sem nýlega var hreinsað.“

Nú var Rasías, einn af öldungum Jerúsalem, ákærður fyrir Nikanor, maður sem elskaði borgina og hafði gott orð á sér og var sakir ástúðar sinnar kallaður faðir Gyðinga.

Þessi maður hafði um langan tíma haldið fast við þann ásetning að varðveita sig hreinan í trú Gyðinga og var reiðubúinn að leggja líkama sinn og líf í hættu, að hann mætti í því staðfastur verða.

Nikanor vildi því kunngjöra það hatur, sem hann bar til Gyðinga, og sendi fimm hundruð hermenn til að taka hann.

Því að hann hugði, að hann mundi með því að veiða hann gjöra Gyðingum mjög mikið mein.

Nú er fjöldinn leitaðist við að ryðjast inn í hús hans og brjóta upp dyrnar og leggja eld í það, þá lagði hann sverði sínu á sjálfan sig, er hann var að því kominn að verða tekinn,

og kaus heldur að deyja göfuglega en að falla í hendur hinna óguðlegu og þola misþyrmingar, sem eigi sæmdu göfugu ætterni hans.

En með því að hann hitti eigi öruggt sár í flýtinum og mannfjöldinn var að brjótast inn um dyrnar, hljóp hann djarflega að múrnum og kastaði sér karlmannlega niður í mannfjöldann.

En þeir viku skjótt undan falli hans, og hann kom niður á miðjan hálsinn.

Og meðan hann hafði enn andardrátt, reis hann upp, kveiktur í huga; og meðan blóð hans rann niður í miklum straumi og hann var þungt særður, hljóp hann gegnum mannfjöldann,

og hann stóð á bröttum kletti, þegar hann var nú nálega blóðlaus, og greip innýfli sín með báðum höndum og kastaði þeim yfir mannþröngina og ákallaði Drottin lífsins og andans að skila sér þeim aftur; og þannig skildist hann við þetta líf.