Hver er munurinn á hátíð, minningardegi og virkum degi?
Kirkjan gefur hverjum degi ársins stig eftir vægi hans. Stórhátíðir eru mestu dagar kirkjuársins, hátíðisdagar eru dagar sem kirkjan heldur sérstaklega upp á, á minningardegi minnist hún dýrlings í messu dagsins, og virkur dagur er dagur án sérstakrar hátíðar. Sunnudagurinn stendur sér, því hann er vikuleg páskahátíð kirkjunnar.
Í yfirlestri
Stórhátíðir
Meðal stórhátíða í dagatali Krans eru jóladagur, páskadagur, hvítasunnudagur og allra heilagra messa, en líka hátíðir Maríu, eins og hinn flekklausi getnaður 8. desember og himnaför hennar 15. ágúst.
Í dagatalinu er hver dagur páskavikunnar stórhátíð, og sunnudagurinn á eftir, hátíð hinnar guðlegu miskunnar, líka.
Á Íslandi er Þorláksmessa á sumri, 20. júlí, stórhátíð, og Þorlákur er verndardýrlingur landsins. Vetrardagurinn, Þorláksmessa 23. desember, er hátíðisdagur.
Nokkrir dýrlingar eiga líka stórhátíð: Jósefsmessa 19. mars, Jónsmessa skírara 24. júní og Péturs messa og Páls 29. júní.
Hátíðisdagar
Hátíðisdagar eru einkum dagar postulanna og guðspjallamannanna, eins og Jakobs postula 25. júlí, og nokkrar hátíðir Drottins og Maríu: kyndilmessa 2. febrúar, ummyndun Drottins 6. ágúst og fæðingardagur Maríu 8. september.
Katrín frá Síena 29. apríl og Birgitta frá Svíþjóð 23. júlí eiga líka hátíðisdag, og sömuleiðis erkienglarnir Mikael, Gabríel og Rafael 29. september og vígsluhátíð Laterankirkjunnar 9. nóvember.
Minningardagar
Á minningardegi minnist kirkjan dýrlings í messu dagsins, og flestir dagar dýrlinganna eru af því stigi. Í janúar eru það til dæmis dagar Antóníusar frá Egyptalandi, Agnesar og Tómasar frá Aquino.
Valfrjáls minningardagur er dagur sem sóknin má halda eða sleppa. Í dagatali Krans eru þeir fáir; einn er María mey frá Guadalupe 12. desember og annar María, móðir kirkjunnar, daginn eftir hvítasunnudag.
Minning er dýrlingsdagur sem aðeins er nefndur í messunni, þótt dagurinn sé að öðru leyti virkur. Patreksmessa 17. mars, sem árið 2026 féll á lönguföstu, er dæmi um það.
Virkir dagar og sunnudagar
Flestir dagar ársins eru virkir dagar, dagar án sérstakrar hátíðar, og liturinn er þá litur tímabilsins: grænn á hinum almenna kirkjutíma og fjólublár á aðventu og lönguföstu.
Sunnudagurinn er á sínu eigin stigi. Hann er vikuleg páskahátíð kirkjunnar, og á honum er messuskylda.
Utan sunnudaga er messuskylda í dagatali Krans á fjórum dögum: jóladag, nýársdag, uppstigningardag og allra heilagra messu, hvaða vikudag sem þá ber upp á.
Fyrstu dagar dymbilviku, frá mánudegi til miðvikudags, eru á stigi dymbilvikunnar. Síðan tekur páskaþrenningin við, skírdagur, föstudagurinn langi og laugardagurinn fyrir páska, heilögustu dagar ársins.
Í Dagatali Krans stendur stig dagsins við hvern dag. Þar heitir stórhátíð „Hátíð“ og virkur dagur „Rúmhelgur dagur“, en á blaði dagsins er sagt í einni setningu hvað stigið þýðir.